Canadees 'staatsbezoek' in moestuinen

Het stadslandbouw-project Schiebroek-Zuid is inmiddels al heel wat gewend als het gaat om het ontvangen van 'hoog bezoek'.Maar dit keer ging het om Mrs. Sharon Johnston, de vrouw van de Gouverneur-Generaal van Canada. Samen met haar man was ze op staatsbezoek in Nederland, waar ze behalve een bezoek bracht aan Maxima en Willem-Alexander, zich ook uitgebreid liet rondleiden door de moestuinen in Schiebroek-Zuid."Dit is geweldig, dit wil ik mee naar huis nemen," zei Mrs. Johnston enthousiast.

Nieuwsgierig wandelde ze samen met haar gevolg langs de tuinen en sprak ze met de bewoners en tuinders. Ook leden van de gebiedscommissie, van Vestia, de gemeente en wethouder Struyvenberg liepen mee met de Canadese staatsvrouw. Ze was zichtbaar geinteresseerd in tuinieren en herkende bijvoorbeeld ook de kruiden in het speciaal gebakken kruidenbrood van Fatma. Ook genoot ze van de kruidenthee die bij haar aankomst geserveerd werd in de 'Kruistuin'.

Bij de kas met de pluktuin kreeg ze vervolgens nog een prachtige bos zelf gekweekte dahlia's van Paul.






Aan het eind van de rondleiding bezocht Mrs. Sarah Johnston ook Hotspot Hutspot. Onder de indruk van ook dit project beloofde ze contact te houden met de mensen van Schiebroek-Zuid. Als cadeau kregen de tuinders tot slot een mooie set Canadees tuin-gereedschap.

Intussen is Fatma Aktas een facebook-pagina begonnen over het wel en wee in de Stadslandbouwtuinen. Zie voor een uitgebreid fotoverslag ook: https://www.facebook.com/pages/Stadslandbouw-schiebroekzuid/269998146457588?fref=ts


Foto's: Maarten Laupman

De Fatma's gloreren op Rotterdamse Oogst en Rotterdamse Kost

September was een drukke maand voor de dames van het stadslandbouwproject Schiebroek-Zuid.

De moestuinen moesten niet alleen geoogst worden, ze stonden ook weer met een eetkraam met zelfgemaakte hapjes op het Rotterdamse Oogstfestival op het Heemraadsplein. En op het festival Rotterdamse Kost in het park bij de Euromast gaf Fatma Yilmaz een speciale kookdemonstratie.
Misschien wel het bijzonderste gerecht dat verkocht werd tijdens de oogstmarkt was dat van Fatma Aktas.Omdat het thema van de markt 'kip' was (met een kippenshow en thema-ontbijt) had Fatma een speciaal gerecht bereid van kipfilet.
Van de gemalen filets maakte ze 'wilde burgers', gekruid met allerlei soorten eetbaar onkruid zoals hondsdraf en zevenblad. Ze gingen als warme broodjes over de toonbank, maar dat gold ook voor de andere gerechten die de vrouwen hadden gemaakt.Fatma Yilmaz gaf hetzelfde weekend een kookdemonstratie tijdens Rotterdamse Kost in het park bij de Euromast. De eetsite 'De Buik van Rotterdam' had meerdere Rotterdamse moeders uitgenodigd van buitenlandse afkomst, die hun kookkunsten vertoonden aan het publiek.

Naast demonstraties van Italiaanse, Russische en Marokkaanse moeders, gaf Fatma de voornamelijk Hollandse bezoekers een kijkje in de Turkse keuken. Ze maakte het gerecht 'Kawurma', een recept uit haar geboortedorp Girecum aan de Zwarte Zee, waar ze afgelopen zomer op familiebezoek is geweest. Behalve groenten en kruiden uit haar eigen moestuin in Schiebroek, gebruikte Fatma wilde champignons die haar moeder in de Turkse bergen is gaan plukken, en die vervolgens zijn ingemaakt en mee naar Rotterdam zijn gekomen.

In het recept zit verder verse snijbiet uit de moestuin, rode peper en knoflook.
Het publiek vroeg Fatma de kleren van het lijf: Wat eten jullie met het ontbijt? Eet je voornamelijk vegetarisch? Wat zijn de hoofdingredienten van de Turkse keuken? Fatma had overal antwoord op en kookte in de tussentijd een grote pan Kawurma, die in kleine porties werd uitgedeeld aan het publiek.
En ze vertelde de presentator van kookdemonstratie dat ze een bijzondere toekomstwens heeft: een klein,Turks restaurant in Rotterdam. Niet met bekende gerechten als döner of Turkse pizza op de kaart, maar met gewone 'huis-gerechten'. Zoals Fatma ze in haar eigen keuken bereidt.

Iftar-maaltijd tussen de moestuinen

Door de warme zomer en lente staan de moestuinen er prachtig bij in Schiebroek-Zuid. Ook van de nieuwe ontmoetingsplaats op het binnenterrein achter de Donkersingel wordt volop gebruik gemaakt. Tijdens de ramadan werd er door bewoners na zonsondergang een gezamenlijke iftar-maaltijd georganiseerd.

De ontmoetingsplaats was het idee van Naciye. Ze wilde graag een plek in de wijk waar tijdens feestdagen gezamenlijk gegeten kon worden.Het oude pleintje is opgeknapt en binnenkort worden er meerdere picknick-tafels neergezet. Aan de randen van het plein groeien kruiden, bloemen en fruit.

De gezamenlijke iftar-maaltijd in juli was een groot succes. Meerdere vrouwen uit de wijk kookten een gerecht, en zo'n 50 mensen -zowel Nederlandse als islamitische bewoners- schoven aan. Met live-muziek (op de fluit) en een mooie speech van een vriend over het belang van de samenkomst van buren. Ook de dochter van Naciye hielp mee met de iftar-maaltijd. Zennep verhuisde 7 jaar geleden naar Ankara en komt eens per jaar terug naar haar moeder in Schiebroek. "Het is bijzonder om te zien wat hier gebeurd is", zegt Zennep. "Er is door de tuinen veel meer contact tussen de bewoners onderling. Het is gewoon veel leuker geworden. Als ik mijn moeder aan de telefoon heb, vertelt ze er altijd over. Het betekent heel veel voor haar."

Het afgelopen jaar zijn er ook weer een aantal nieuwe tuinen bij gekomen. De bewoonsters Marja en Alexandra zijn vol enthousiasme begonnen aan ieder een eigen moestuin onder hun flat. Marja heeft behalve groenten en kruiden, ook een speciaal"apothekers"-tuintje met geneeskrachtige kruiden zoals Verbena, Valeriaan en St. Janskruid.
Stadslandbouwer Caroline Zeevat is heel tevreden over de tot nu behaalde resultaten. Caroline begeleidt het project namens Vestia. "Over het algemeen houden de bewoners hun tuintjes hartstikke goed bij. Het afgelopen jaar zijn er maar twee deelnemers afgevallen. Daarvan moesten we constateren dat de tuinders de boel verwaarloosden. Dan is het beter ermee te stoppen en andere bewoners weer een kans te geven."
Na 2015 is het onzeker of de begeleiding van het project vanuit Vestia nog doorgaat. Het Rijk heeft besloten dat dit soort projecten niet meer tot de kerntaken van woningbouwcooperaties horen. "Het is de bedoeling dat de bewoners uiteindelijk zelfstandig verder gaan met het project. Dat zou jammer zijn, want het heeft wel ondersteuning nodig," zegt Caroline.

Stadslandbouw Schiebroek naar Parijs

Overal in en rond grote steden ontstaan stadslandbouw-projecten.Omdat onze moestuinen ook als stadslandbouwproject worden gezien (we vermarkten immers onze waar op oa de Rotterdamse Oogstmarkten) krijgen we veel aandacht en bezoekers vanuit andere steden.
Zelf gaan we er ook wel eens op uit, maar tot nu toe waren dat alleen inspirende excursies binnen Nederland.
De harde kern van de culinair actieve Stadslandbouwdames droomden al enige tijd van een uitstapje naar Parijs. Afgelopen 7, 8 en 9 november was het zover! We waren uitgenodigd door Kathrin Böhm van de organisatie Myvillages om een lezing en workshop te komen verzorgen in Parijs. Vanuit het project Eco-Nomadic-School worden kennisuitwisselingen in Europa georganiseerd over kleine locale initiatieven. Het themaweekend in Parijs ging over locale economie. We namen deel aan een workshopsessie over het vermarkten van locale producten, gaven een presentatie over onze tuinen in Schiebroek en hadden een heuse kleine Rotterdamse Oogstmarkt kraam op een locaal 2e-hands marktje. Maar eerst wilden de dames ook iets van Parijs zien.

Op donderdagochtend namen we de Thalys van 6.58 naar Parijs; om 9.35 stonden we al op het Gare du Nord. Omdat we onze mobiele marktkraam in koffers bij ons hadden; gaven we deze eerst af bij het Hostel waar we verbleven. Dat was de eerste verassing: een prachtig nieuw helemaal duurzaam gebouwd hotel in de buurt van het station. Donderdag bezochten we Montmartre, de Eiffeltoren, we aten in een echt Frans restaurant, de dames kochten souvenirs en we liepen zoveel als we bijna nog nooit hadden gelopen.Vrijdag begon het programma; we kregen een rondleiding op het kantoor van AAA Architecten (Atelier d’Architecture Autogérée) en waren onder de indruk van het regenopvangsysteem voor de plantenbakken, de lampen gemaakt van oude plastic wasmiddelflessen en de kratten met plantjes op het binnenplaatsje.

Toen met de trein naar de tuinen. Tsja die lagen niet zoals in Schiebroek direct tussen de huizen, maar een stuk buiten het centrum van Parijs. AAA architecten heeft een groot stadslandbouwplan R-Urban gemaakt op braakliggende terreinen in een buitenwijk, waarbij kringloop een hele belangrijke rol speelt.

Ze hebben een Recyclab met workshopruimtes, groene daken, woonruimte met composttoilet en een douche met gefilterd regenwater. Helemaal gebouwd met hergebruikte materialen. Agrocité ligt op een ander terrein met moestuinen. Ook weer met mooie duurzaam gemaakte gebouwen. De dames deden veel inspiratie op, maar vonden onze eigen tuinen in Schiebroek toch beter (dicht bij huis) en niet zo rommelig. Zij namen zich voor de tuinders met wat verwaarloosde tuinen te helpen zodat het er bij ons in Schiebroek overal goed blijft uitzien.

Zaterdag namen we opnieuw de metro en trein naar Colombes voor het marktje bij Agrocité. Wij maakten een echte Rotterdamse Oogstkraam en hadden voor de gelegenheid de pizzapan met plank meegenomen voor Turkse Gözleme met spinazie en feta. Fatma maakte Sarma van zwarte kool uit onze tuinen. Nathalie verkocht haar verse kruidenoogst en van Rotterdamse oogst promoten we de 'Geen woorden maar zaden' bibliotheek.
Rond het middaguur was alles zoals gewoonlijk praktisch schoon op. Voldaan en vele ervaringen rijker stapten we het einde van de dag weer met onze mobiele marktkraam en keuken in de Thalys richting R'dam.

Caroline Zeevat

Feestelijke opening kas en bloementuin

Vol trots presenteerde Paul Slangen zaterdag 21 september de kas met bloementuin op het binnenterrein achter de Donkersingel. Maandenlang werkte hij aan de kweekkas en de prachtige pluktuin, met daarin voornamelijk de zelfgekweekte dahlia's van Paul. De opening gebeurde onder belangstelling van bewoners, stadslandbouwer Caroline Zeevat, afgevaardigden van de deelgemeente en de Dahliavereniging Schiedam.

De voorzitter van de Dahlia-vereniging verbaasde zich over het resultaat: "Fantastisch dat dit zo kan tussen de flats. Bij ons in Schiedam zou de tuin allang zijn leeggehaald of vernield. Heel bijzonder." Ook de deelgemeente was zeer te spreken over het resultaat. Portefeuillehouder Chantal Zeegers : "Vorig jaar waren we hier ook,  maar het is ongelooflijk te zien wat er inmiddels allemaal is bijgekomen en hoe enthousiast iedereen is. Prachtig dit."De kas werd afgelopen zomer geplaatst op een plek waar voorheen een 'verwaarloosd' perkje rozenstruiken was. Bewoner Paul ging als ervaren tuinder en bloemenkweker onmiddellijk aan de slag met de omliggende tuin en werd de beheerder.

Caroline regelde de kas: "We hadden al een kas aan de Hamakerstraat, maar die was te klein voor al het zaaigoed. Nu kunnen we hier de plantjes opkweken en is er in de omliggende tuin ruimte genoeg voor bloemen.  Het is overigens niet de bedoeling dat er zomaar geplukt wordt uit de tuin, dat moet eerst in overleg met Paul.

Hij heeft er veel verstand van en kan advies geven."Het gezelschap dronk na de opening met elkaar nog een glaasje 'bubbels' en vertrok vervolgens naar het speelterrein van Ravottuh, aan de Donkersingel. Daar stond een zelfgemaakte tomatensoep klaar van Fatma. De dag erna, 22 september, stond een deel van de stadslandbouwdames weer op de markt van Rotterdamse Oogt en verkocht daar zelfgemaakte hapjes. In de wijk werd die zondag burendag gevierd, met onder andere een bloemschikcursus van Paul. Ted organiseerde een workshop 'bloem-aquarellen' voor grootouders en kinderen. Ook hadden stadslandbouw-dames een lunch bereid voor verzorgingstehuis Laurens in samenwerking met Konnektid.

Fatma kookt op TV Rijnmond

Het is niet voor het eerst dat de dames van Stadslandbouw Schiebroek-Zuid op televisie komen. Eerder nam TV Rijnmond al een kijkje in de moestuinen en zond meerdere reportages uit over het project. Dit keer had Fatma de hoofdrol in de zomerserie "Koken en Keuvelen" op TV Rijnmond. In een interview met verslaggeefster Marlies Harting vertelt Fatma over haar leven terwijl ze verschillende gerechten kookt voor een Ramadan-maaltijd. 

Klik op onderstaande link voor de reportage over Fatma: 

http://www.rijnmond.nl/programmas/koken-en-keuvelen/berichten/14-08-2013/aflevering-3-fatma-yilmaz-dinsdag-6-augustus-1715-

Hoogseizoen in de moestuin

Nu het eindelijk mooi weer is, gedijen de moes- en bloementuinen in Schiebroek-Zuid en genieten de bewoners  volop van alle pracht en praal.
De rozen bloeien, de tomatenplanten schieten de lucht in en de kruiden verspreiden een heerlijke geur. En er komen steeds meer tuinen bij. Zo is onlangs de nieuwe kweekkas opgeleverd tussen de flats aan de Donkersingel. Behalve groenten en kruiden, groeien er vooral bloemen, zowel in de kas als in de omliggende tuin. Zo heeft bewoner Paul tientallen dahlia's en geraniumplanten opgekweekt die de komende maand in bloei zullen komen.

Vanuit de omliggende flats hebben de bewoners er prachtig zicht op.Ook is er een moestuin gekomen in de achtertuin van de Vrouwenstudio in de Loderstraat. Waar eerst alleen onkruid groeide, hebben de Marokkaanse vrouwen nu onder begeleiding van Caroline Zeevat tien houten bakken neergezet vol kruiden en groenten.

Ook hebben ze achter het huis een terras aangelegd. Naast de naailessen, fietslessen en opvoedcursussen die er worden gegeven, hebben de vrouwen zich vol enthousiasme op het tuinieren gestort.

Ze verheugen zich dan ook op het moment dat ze kunnen gaan koken met de groenten en kruiden uit hun eigen tuin.Uit de bestaande moestuinen wordt intussen al volop gekookt. Niet alleen voor het eigen gezin, maar soms ook voor 'feesten en partijen'. 

Voor Rotterdamse Oogst kookten Fatma, Nathalie en Gül op zaterdag 6 juli een fantastisch drie-gangen-menu. Het Noordplein was 's avonds omgetoverd tot een groot buiten-restaurant met 12 lange tafels. Iedere tafel had een eigen menu en eigen koks. Voor 25 euro konden bezoekers aanschuiven. De dames uit Schiebroek kookten Spaanse soep, met gehakt gevulde aubergines en een Turks toetje van cake met aardbeien en kersen. Het was een groot succes! 

Internationaal bezoek in Schiebroekse tuinen

Twee excursiebussen vol geintresseerden uit binnen- en buitenland bezochten in de derde week van april de stadstuinen van Schiebroek-Zuid. De excursie begon met een zalige lunch bij Hotspot Hutspot, bereid door de stadslandbouw-dames en Hotspot Hutspot. De rondleiding was onderdeel van een excursiedag in het kader van de Dag van de Stadslandbouw in Rotterdam.

Betrokkenen uit binnen- en buitenland bezochten verschillende projecten in de stad en een internationaal congres in De Doelen. Nieuwsgierig wandelden ze langs de tuinen van Schiebroek-Zuid, waar Caroline Zeevat en  bewoners uitleg gaven over het project. Er werd rondgekeken in de kas aan de Hamakerstraat en in de verschillende tuintjes, die er nog kaal maar keurig verzorgd uitzagen.

In de kas werd al volop sla geoogst en in sommige tuinen bloeiden de fruitbomen. De ruim 30 bezoekers reageerden enthousiast. Zoals de Canadees Michael Ableman, projectleider van een groot 'urban-farming' project in Vancouver. "Ik vind het heel charmant wat hier gebeurt," vertelt Michael. "In Vancouver is het project veel groter en werken we voornamelijk met gehandicapten. Maar het is mooi te zien dat bij dit kleinschalige project de bewoners zelf zich zo verantwoordelijk voelen. Daar mag Nederland trots op zijn". Vol interesse luisterde hij naar de verhalen van de bewoners, die meer verstand bleken te hebben van tuinieren dan hij vermoed had.

 

Eten bij Hotspot Hutspot

Na alle cateringen en markten van afgelopen seizoenen, droomden sommige Stadslandbouwdames van een eigen wijkrestaurant. Nu is het zover!  Afgelopen december gingen we proeven en ervaren bij Hotspot Hutspot  op Zuid. En  we krijgen beginjanuari  2013 op de Asserweg een eigen Hotspot Hutspot - Skibroek. Een bijzonder project naar het gelijknamige restaurant in Rotterdam-Lombardijen. De bedoeling is dat kinderen en jongeren onder begeleiding  van volwassenen een gezonde en betaalbare maaltijd koken en uitserveren aan gasten. De producten zijn biologisch en de groenten en kruiden worden grotendeels zelf geteeld. Op de stoep voor het restaurant zullen grote houten bakken de 'tuintjes' vormen met daarin groenten, kruiden en fruitbomen. Ook zal er nauw worden samengewerkt met Stadslandbouw Schiebroek-Zuid.

Initiatiefnemer is Bob Richters:"Het restaurant in Lombardijen en het bijbehorende stadslandbouwproject zijn een groot succes. Het is geweldig om te zien hoe kinderen enthousiast aan de slag gaan met koken. Ze voelen zich veilig en gewaardeerd en leren hoe ze een goede maaltijd kunnen koken. En ze zijn supertrots als ze uiteindelijk hun gerechten ook echt aan de gasten kunnen uitserveren."

Richters bezoekt  buurtscholen om kinderen enthousiast te krijgen voor het project. "Alle kinderen en jongeren zijn welkom. Ze kunnen 's middags gewoon binnenlopen en meehelpen. Per keer is er in de keuken plek voor 7 kinderen".

De kinderen worden begeleid door twee of drie volwassenen. Daarvoor zoekt Richters voor Schiebroek nog vrijwilligers. Het liefst mensen die ervaring hebben in de keuken of in het onderwijs.

In het restaurant wordt een 3-gangenmenu geserveerd voor 7 euro. Het menu wisselt wekelijks en is altijd verrassend.

Vanaf 8 januari gaat Hotspot Hutspot aan de Asserweg open op voorlopig donderdag- en vrijdagavonden. Dat wordt uitgebreid met een avond voor de Stadslandbouwdames.

Voor meer informatie: http://hotspothutspot.tumblr.com/

Fruitbomen snoeien

 Hoewel veel bewoners het druk hadden met het islamitische slachtfeest, kwam een aantal enthousiaste dames toch naar de snoeidag op 26 oktober.In de moestuinen staan behalve groenten o.a. ook jonge appelbomen, perenbomen, pruimenbomen en een mispel.Om de opbrengst van de oogst te vergroten en de bomen gezond te houden, moet er ook gesnoeid worden. Omdat snoeien een nauwkeurig en specialistisch werkje is, had stadslandbouwer Caroline Zeevat een specialiste uitgenodigd. Engelina Dijksman kwam de bewoners uitleggen wat belangrijk is bij het snoeien van bomen en struiken.

Volgens Dijksman is het een misvatting dat snoeien alleen in bepaalde jaargetijden kan:"Dat geldt voor sommige soorten, maar over het algemeen kun je het hele jaar door snoeien. Maar het is natuurlijk beter als je dat doet na de oogst en het fruit en bladeren al van de boom zijn." De bewoners gingen na de instructie ook zelf met een snoeischaar aan de slag.

Halverwege de dag kregen de bewoners onverwacht bezoek van Saskia Schouten, de vrouw van de onlangs overleden Rob van Gijzelen, de bedenker van 'Skiebroek'. Zij kwam 'de dames' bedanken voor de heerlijke hapjes die ze hadden gemaakt voor de afscheidsdienst. Iedereen kreeg als aandenken een tasje met bloembollen en een kaarsenhouder in de vorm van een hart.

Tot slot willen de bewoners het tuincentrum 'Jaarsveld' ( www.jaarsveld.nl)

bedanken voor het tuinzand. En erg van pas kwam ook het handsetje stevig gesmeed tuingereedschap 'Van de Tuinheeren' ( www.detuinheeren.nl). Dat komt in de nieuwe gereedschaprekken in de eigen garagebox op de Krabbestraat.